Bijdragen van Johan Dijkstra

Johannes (Johan) Dijkstra is, net als de elders op deze site genoemde Jan van der Zee, een Groningse kunstenaar. Hij geldt als één van de belangrijkste Groningse kunstenaars van de twintigste eeuw.

Johan Dijkstra, OostumDijkstra werd in 1896 geboren in Groningen-Stad en opgeleid aan kunstacademie Minerva. Daar was hij in 1918 één van de oprichters van kunstenaarsvereniging De Ploeg. Dijkstra vertrok kort na oprichting van De Ploeg naar Amsterdam om daar van 1919 tot 1920 te studeren aan de Rijksacademie. Eenmaal teruggekomen in Groningen vervulde hij jarenlang bestuursfuncties bij De Ploeg, en organiseerde in 1923 het eerste lustrumfeest.

De stijl van Dijkstra’s schilderijen uit deze tijd is sterk geïnspireerd door Vincent van Gogh en het expressionisme. De schilder liet zich, net als Jan van der Zee en andere leden van De Ploeg, inspireren door de landelijke omgeving van Groningen. Ook Garnwerd en omgeving figureerde vaak in zijn werk, dat in deze tijd veel weidelandschappen en dorpsgezichten omvatte. Een bekend werk van de schilder is bijvoorbeeld een kleurrijk schilderij van het kerkje van Oostum, een gehucht even ten zuiden van Garnwerd. Ook een aantal zichten op Garnwerd zijn onderdeel van Dijkstra’s oeuvre.

Vanaf 1930 richtte Dijkstra zich vooral op monumentale kunst. Zo ontwierp hij een aantal glas-in-loodramen voor de aula van de Rijksuniversiteit Groningen. Ook maakte hij een muurschildering in het stadhuis van Groningen, gobelins voor de Eerste Kamer in Den Haag en mozaïeken en glaswerk voor gebouwen in heel Nederland en daarbuiten. Johan Dijkstra ontving een ridderorde in 1951 en de Culturele Prijs van de Provincie Groningen in 1957.

In zijn latere jaren was Dijkstra kunstrecensent voor het Nieuwsblad van het Noorden. Met zijn felle, polariserende recensies, die na het overlijden van zijn vrouw Marie in 1969 alleen maar feller werden, kreeg Dijkstra aanhangers maar ook veel tegenstanders. Hij bleef werken met De Ploeg tot in de jaren zeventig. Johan Dijkstra overleed in 1978.